Açıklama
FOOMON, gıda numunelerinde birikmiş I-131, Cs-134 ve Cs-137’nin taranması için özel olarak tasarlanmış, kompakt ve tamamen entegre bir cihazdır. “Sahada kullanım” odaklı tasarımı sayesinde rutin çalışmalar veya acil durum prosedürleri gibi her türlü durumda cihazın konuşlandırılmasına olanak tanır.
Cihazın tamamı, toplam ağırlığı < 25 kg olacak şekilde taşınabilir, IP67 koruma sınıfına sahip bir teknik muhafaza içinde yer almaktadır. Gıda numuneleri 500 ml Marinelli beherlere yerleştirilir ve ardından dedektör uç kapağının üzerindeki 1 cm kalınlığında kurşun zırhlı kuyu içine konur. Sistemin kurulumunun ve devreye alınmasının tamamı 5 dakikadan kısa sürer.
Kullanıcı, dayanıklı ve yüksek IP koruma sınıfına sahip bir kontrol tabletine kurulu, kullanıcı dostu kontrol ve analiz yazılımı üzerinden FOOMON’u yönetebilir; yazılım numunenin özgül aktivitesini ve Minimum Tespit Edilebilir Konsantrasyonunu (MDC, Bq/kg cinsinden) otomatik olarak hesaplar. Veriler tablet üzerinde yerel olarak saklanır ve gelişmiş son işlem ve analizler için kolayca incelenebilir veya indirilebilir.
Ölçülen aktivite konsantrasyonu, her izotop ve gıda grubuna özgü alarm eşik değerleri ile karşılaştırılır. Alarm durumunda, ölçüm ve alarm durumu yazılım üzerinde açık şekilde görüntülenir ve ayrıca sesli alarm da tetiklenir.
Sayım-aktivite konsantrasyonu dönüşüm katsayıları, özel Monte Carlo simülasyonları kullanılarak hesaplanmış ve deneysel olarak doğrulanmıştır.
1 dakikalık ölçümde, ortalama bir iç ortam arka planında (100 nSv/saat), Cs-137 ve Cs-134 için yaklaşık 150 Bq/kg, I-131 için ise yaklaşık 90 Bq/kg kadar düşük bir MDC değerine ulaşılabilir. Aynı koşullar altında, yaklaşık 10 dakikada I-131 için yaklaşık 20 Bq/kg, Cs-134 ve Cs-137 için ise yaklaşık 30 Bq/kg gibi düşük MDC değerleri elde edilebilir.
Otomatik anormal arka plan algılama algoritması, gıda taraması sırasında ölçülen arka plan seviyesini sürekli olarak depolanmış referans arka plan ile karşılaştırır. Sapmalar beklenen istatistiksel aralığı aştığında sistem, hedef dışı radyonüklidlerden kaynaklanan kontaminasyon veya temsili olmayan arka plan gibi olası bir anomaliyi işaret ederek operatörü uyarır. Bu özellik, rutin kullanıcılar için basit kullanımı korurken, anormal koşulların uzman personele hızlı bir şekilde bildirilebilmesini sağlar.
